Ալիևը, ըստ էության, պատրաստվում է հարձակման՝ պատասխանատու կարգելով ՀՀ-ին՝ որպես «ֆաշիստական» պետություն. փորձագետ

Հունվարի 7-ին Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևը տեղական հեռուստաալիքներին տված հարցազրույցում չէր շրջանցել Հայաստանի զինման հարցը, ինչի հետ կապված՝ Ադրբեջանը վաղուց է պահանջներ առաջ քաշում, որ պետք է սահմանափակումներ մտցվեն Հայաստանի զինված ուժերի նկատմամբ և ՀՀ բանակաշինության, ռազմական քաղաքականության մեջ:

Բայց այս անգամ Ալիևն իր պահանջում ավելի կոնկրետ է եղել՝ «Ֆրանսիան և մյուս երկրները, որոնք զենք են մատակարարում Հայաստանին, պետք է չեղարկեն այդ պայմանագրերը, իսկ արդեն մատակարարված սպառազինությունը պետք է վերադարձվի»:

Ալիևի այս պահանջին Փաշինյանը, ըստ էության, համաձայնություն է տվել, իր հերթին՝ առաջարկելով սպառազինության վերահսկման և քվոտավորման շուրջ բանակցություններ սկսել:

– Ադրբեջանի նախագահ Ալիևի և Հայաստանի վարչապետ Փաշինյանի հայտարարություններն այս համատեքստում ունեն տարբեր քաղաքական և անվտանգային նրբերանգներ, որոնք արժանի են մանրակրկիտ գնահատման:

Եթե Հայաստանն իսկապես հրաժարվի մատակարարված զենքից կամ սահմանափակումներ դնի սպառազինության ձեռքբերման վրա, դա միանշանակ վտանգի տակ է դնելու Հայաստանը և, ինչո՞ւ չէ, ողջ տարածաշրջանը, հատկապես այն պարագայում, երբ այդ ամենը տեղի ունենա միակողմանի տարբերակով, ինչին, ցավոք սրտի, գործող իշխանությունների օրոք բազմիցս ականատես ենք եղել:

Ադրբեջանը, որը վերջին տարիներին զգալիորեն մեծացրել է իր զինանոցը, բնականաբար, այս իրավիճակն օգտագործելու է՝ որպես ռազմավարական առավելություն:

Մյուս կողմից, Ադրբեջանի պահանջներն ակնհայտորեն նպատակ ունեն՝ Հայաստանի վրա դիվանագիտական ճնշում գործադրել և համաշխարհային հանրության առջև Հայաստանը ներկայացնել որպես «սպառազինության մրցավազք հրահրող»: Եվ եթե համապատասխան աշխատանք չտարվի հատկապես խոշոր խաղացողների հետ, ապա այդ ամենը կարող է ազդել միջազգային հանրության վերաբերմունքի վրա և ստեղծել լրացուցիչ բարդություններ։

Ստեղծված իրավիճակում Հայաստանը պետք է շեշտակի կերպով ընդգծի իր անվտանգության կարիքները և ձգտի ստանալ երաշխիքներ՝ ինչպես միջազգային կազմակերպություններից, այնպես էլ՝ ռազմական գործընկերներից:

Ադրբեջանը վերջին տարիներին ակտիվորեն մեծացրել է իր ռազմական ծախսերը և պահպանում է զգալի առավելություն ռազմական տեխնիկայի քանակով և որակով, ուստի, առավել քան վստահ եմ, որ սպառազինությունների վերահսկման ոչ մի ձևաչափի չի համաձայնվելու։ Ավելին, Ադրբեջանն օգտվում է Թուրքիայի, Պակիստանի և Իսրայելի աջակցությունից, որոնք զգալիորեն նպաստում են նրա ռազմական հզորացմանը: Այսպիսի պայմաններում սպառազինության վերահսկումը ձեռնտու չէ Բաքվին:

Հաշվի առնելով բոլոր ռիսկերը, Հայաստանը պետք է մշակի նոր ռազմական դոկտրին, ինչի մասին տարբեր առիթներով իշխանությունները խոսել են, նշելով և կարևորելով նաև համապարփակ պաշտպանության կոնցեպտը, որը, ըստ իրենց իսկ հայտարարությունների, ընդունվել է ԱԱԽ նիստում, սակայն գործնականում փաստացի ոչ մի առաջընթաց չունենք։

– Ալիևը, ըստ էության, պատրաստվում է հարձակման, պատերազմի՝ պատասխանատու կարգելով ՀՀ-ին՝ որպես «ֆաշիստական պետություն», նա առաջարկել է՝ կամ Փաշինյանը կոչնչացնի նման գաղափարախոսությունը, սպառնալիքը, կամ՝ իրենք: Ադրբեջանի նախագահի այս հայտարարության տողատակում Դուք ի՞նչ եք տեսնում:

– Ալիևի այս հայտարարությունները պետք է դիտարկել մի քանի համատեքստում, քանի որ դրանք միաժամանակ ներառում են քաղաքական, քարոզչական և ռազմական նպատակներ։ Նրա ասածները ոչ միայն ուղիղ սպառնալիք են Հայաստանի հանդեպ, այլև հստակ ազդանշան ապագա հնարավոր ռազմական սցենարների մասին:

Այն նախ նպատակ ունի Հայաստանը ներկայացնել՝ որպես «ագրեսոր» և «վտանգավոր պետություն»՝ արդարացնելու ապագա հարձակումներն ու ռազմական գործողությունները։ Նմանօրինակ հայտարարությունները նաև իրենց մեջ պարունակում են Ադրբեջանի հասարակությանը նոր պատերազմի նախապատրաստրաստելու էլեմենտ՝ ներկայացնելով՝ որպես «արդարացի» պայքար «ֆաշիզմի դեմ»:

Մյուս կողմից գաղտնիք չէ, որ Ադրբեջանի բռնապետի համար «ֆաշիզմի» առաջնորդներ են համարվում Հայաստանի նախկին նախագահները, ռազմական և ներքաղաքական դաշտում ընդդիմադիր կեցվածք ունեցող տարբեր գործիչներ:

Եվ հնարավոր է Բաքուն հայաստանյան ներքաղաքական կյանքին առնչվող որոշակի կանխատեսումներ ունի, որի համաձայն՝ մեծ է հավանականությունը, որ, այսպես կոչված, «ֆաշիստները» կարող են տապալել Փաշինյանի իշխանությունը, ինչը, բնականաբար, առնվազն այս փուլում ձեռնտու չէ Ադրբեջանին։

Ալիևն այսպիսով փորձում է հասկացնել՝ եթե Հայաստանի ներկայիս իշխանությունը տապալվեց և իշխանության գան նժդեհյան գաղափարներ կրող ուժեր, ապա դա կարագացնի «ֆաշիզմի» դեմ պայքարի պրոցեսը։

Ամբողջական հարցազրույցը՝ սկզբնաղբյուր կայքում