Լա՞վ չէր` քեզ ասեին դավաճան, բայց այս վիճակում չլինեինք, մեկ ա քեզ էլի ասում են դավաճան. Քոչարյանը Փաշինյանին

Երկրորդ նախագահ Ռոբերտ Քոչարյանը «Հայկական Համալսարանի» ունկնդիրների հետ խոսել է նաեւ Քի Վեսթի և Մադրիդյան սկզբունքների մասին և համեմատական անցկացրել:

«Իհարկե, առանցքային ես կհամարեի Քի Վեսթի փաստաթուղթը։ Այն չի ստորագրվել, ըստ էության, բայց վերջնական տեսք ուներ։ Վերջին պահին Հեյդար Ալիևը հրաժարվեց ստորագրելուց։ Բայց ի՞նչ տվեց մեզ այդ փաստաթուղթը։ Առաջին անգամ ադրբեջանական կողմը ուղղակի համաձայնվեց, որ Ղարաբաղը կարող է լինել Հայաստանի մաս։ Սա շրջադարձային ինչ-որ մի բան էր։ Ես նույնիսկ, երբ այդ խոսակցությունը մեր մեջ եղավ, մի երկու անգամ հարցրեցի՝ ճի՞շտ եմ հասկանում։ Ի՞նչ դա մեզ տվեց։ Չստորագրվեց, բայց դրանից հետո, նույնիսկ Մադրիդյան սկզբունքները, ինչը ինքնորոշման իրավունքի լիարժեք ճանաչում էր, արդեն մենք ներկայացնում ենք որպես մեր կողմից մեծ զիջում։ Նայե՛ք, մենք ընդամենը 2-3 տարի առաջ քննարկում էինք Ղարաբաղը Հայաստանին միացնելու տարբերակը։ Հիմա դուք ո՞նց եք պատկերացնում։

Վարդան Օսկանյանը այդ փաստաթուղթը գրպանում էր պահում, որտեղ բանակցում էր, ասում էր՝ նայեք այս նույնիսկ այս տարբերակն է եղել։ Ո՞նց եք դուք պատկերացնում, մենք սրանից ինչքա՞ն կարող ենք հեռանալ։ Ինքը շատ լուրջ բաներ, իսկապես շրջադարձային էր այն տեսանկյունից, որ մենք ստացանք մեր բանակցային փաստարկների մեջ մի շատ լուրջ փաստարկ, և Մադրիդյան սկզբունքները, որը մեզ համար թեև ցանկալի, լավ փաստաթուղթ էր, բայց մենք դա ներկայացնում էինք որպես մեր կողմից բանակցային գործընթացում զիջում։ Մենք այդ չստորագրված փաստաթղթի մեջ ներառված դրույթները ներկայացնում էինք որպես շատ շեշտակի զիջում հայկական կողմից, և սա լուրջ գործիք է մեր ձեռքին։ Ես համոզված եմ, որ հնարավոր էր ինչ-որ արդյունքների գալ»։

Քոչարյանը շեշտեց, որ 2019 թվականին եղել է շատ հետաքրքիր առաջարկ, որը պետք էր ընդունել։ «Ուղղակի մերժվեց, նույնիսկ հայկական կողմը չի էլ բանակցել։ Ուղղակի այսպես ասեմ՝ այն ինֆորմացիան, որին ես եմ տիրապետում, այսինքն, հետո եմ իմացել, ուղղակի արհամարանք է եղել, ասել ենք՝ չենք հասկանում, թե ինչ եք ասում և այլն, և այլն։ Դրանով համանախագահների մոտ հարց առաջացավ, որ հայկական կողմը ընդհանրապես պատրաստ չի որևէ կոնստրուկտիվ բանակցային գործընթացում մասնակցել։ Սա շատ վատ բան էր, և կարծում եմ սա պատճառներից մեկն է, որ պատերազմը սկսվեց, և ոչ ոք չդատապարտեց Ադրբեջանին և պատերազմի ընթացքում ուղղակի միջազգային հանրությունը առանձնապես չարձագանքեց, որովհետև երբ բանակցային գործընթացը քո մեղքով, քո նախաձեռնությամբ խաթարվում է՝ դու նաև այդ հետևանքների պատասխանատվությունը պետք է կրես։ Եվ սա տրամաբանական է»,- ասաց նախագահը։

Նա նաև հիշեցրեց 44-օրյա պատերազմի օրերին Նիկոլ Փաշինյանի հայտարարությունը, թե եթե այդ առաջարկն ընդուներ՝ իրեն դավաճան կասեի։ «Հիշո՞ւմ եք, պատերազմի ժամանակ ասում էր՝ եթե հոկտեմբերի 18- 19-ին ես առաջարկը ընդունեի, ինձ դավաճան կասեին։ Պատերազմը կանգնում էր։

Հայաստանի վարչապետը ասում է, եթե ես դա ընդունեի, ինձ կասեին դավաճան։ Լա՞վ չէր, քեզ ասեին դավաճան, բայց այս հետևանքները մենք չունենայինք։ Միևնույն է՝ ասում են դավաճան, ասում են, չէ՞, որովհետև արդյունքներն այդպիսին են։ Լա՞վ չէր, այն ժամանակ ասեին դավաճան, բայց այս վիճակը մենք չէինք ունենա»,- ասաց Քոչարյանը։